con là động lực và là mục đích để người làm cha, làm mẹ có "năng lượng" sống. người ta có thể làm bất kỳ việc gì để cho con được hạnh phúc, đủ đầy. nhưng trước khi có con người nữ phải nghĩ đến người nam sẽ cùng họ tạo nên trẻ con. đó là vấn đề mà suốt chiều dài lịch sử nhân loại biết bao triết gia đông tây đã tham dự luận bàn. đã có nhiều tác phẩm viết về chuyện này. nhà văn Trầm Hương mới ra cuốn tiểu thuyết Người cha hiện đại. tôi mới đọc vài chương trên mạng. vấn đề tiểu thuyết đặt ra rất đáng suy nghĩ khi soi vào cuộc sống hiện nay. tôi nghĩ từ góc độ độc giả với tác phẩm văn học.
không biết nhà văn Trầm Hương có viết về nhân vật người nữ đã chọn người nam như thế nào để làm cha hai đứa trẻ con trong tác phẩm này ? từ điều gì ở người đàn ông kia khiến người nữ có sức mạnh để vượt qua mọi trở ngại và đến với người đàn ông ấy để hạ sinh hai đứa trẻ. luân thường đạo lý á đông thường lên án mạnh mẽ người nữ đi quyến rũ đàn ông có vợ. ở đây không nói đến người đàn ông có vợ đi tìm "phòng nhì"... trên phương diện bình quyền nam nữ thì người đàn ông có vợ phải biết giữ bổn phận làm chồng, làm cha... nỗi đau từ tác phẩm này được nhìn từ góc độ của những đứa trẻ thiếu cha.
thực sự hai đứa trẻ không cha đã mang lại hạnh phúc, mang đến nguồn động lực sống nơi người đàn bà đã một mình sinh nở. một vài mẩu chuyện cho thấy hai đứa trẻ khi đang bước vào lứa tuổi ban đầu thành niên vô cùng khát khao tình cha. và nhân vật người mẹ cũng khát khao tình chồng vợ. nhiều khổ đau trong cô đơn, âm thầm người đàn bà một mình nuôi con. nhưng người đàn ông kia đã quay lưng trước khát khao hạnh phúc của người mẹ và hai đứa con. ông ta đã nhẫn tâm một cách hồn nhiên như không có trước đau khổ của người đàn bà và những đứa trẻ mà ông một phần là tác nhân sinh ra chúng. chưa hết, ông ta đã có vợ trước đó. nghĩa là người đàn bà làm mẹ và sẽ phải một mình nuôi con trong trạng thái "ngu ngốc" - như nhà văn Trầm Hương đã miêu tả về nhân vật người mẹ. Khi hai đứa trẻ đã lớn và có những suy nghĩ riêng thì không ai có quyền áp đặt và bắt chúng phải suy nghĩ về cha và mẹ như thế nào. xin không đề cập đến người mẹ ở đây mà chỉ từ góc độ những đứa con thì cái nhân nào đã dẫn đến quả này ? phải chăng người mẹ nuôi con một mình đã vô can khi quyết định có con với người đàn ông đang có vợ. hay cả cô và người đàn ông kia đều là nguyên nhân của bất hạnh mà hai đứa con cô sẽ tiếp tục phải gánh chịu trong suốt cuộc đời chúng. Liệu người mẹ có chiếm bao nhiêu phần lỗi khi bà ta đến và đòi yêu thương từ người đàn ông có vợ. dù rằng gia đình ấy đang có những dấu hiệu rạn nứt, không hạnh phúc ?! Bổn phận và trách nhiệm của người đàn ông là phải cùng vợ hàn gắn rạn nứt để những đứa con đủ cha, đủ mẹ. tiếc rằng người đàn ông kia có thể không phải là người đàn ông của gia đình. ông ta mải chạy đuổi theo những danh vọng, tiền bạc ở ngoài đời mà không hề nghĩ rằng gia đình là nơi chốn để ông ta đi về, là nơi bình yên, là bến tránh bão giông sóng gió cuộc đời. và niềm vui của những đứa trẻ không là nguồn sống của ông ta. nó chỉ thoảng chốc lát như một cuộc giải trí, vậy thôi. cuộc đời mênh mông không khỏi không có những kiểu mẫu người như thế.
đã có lần tôi nhìn thấy những đứa trẻ hồn nhiên chơi đùa với nhau nhưng trên tấm áo của chúng ghi dòng chữ "who my dad ?" mà lặng đi về bi kịch cuộc sống. không phải một hai đứa mà là một đám trẻ mặc đồng phục đứa nào trên áo cũng ghi dòng chữ "who my dad" như quăng vào cuộc đời buộc thiên hạ phải nhìn nhận chúng đúng là những số phận con người cần được quan tâm, cần được lý giải, cần được tìm hiểu và quan trọng hơn... mọi người cần phải có một thái độ sống thế nào để không có những đứa trẻ phải "who my dad" !?
đúng là vẫn có những bà mẹ sinh con một mình. nhưng tự nhiên đã định rằng phải có người đàn ông và người đàn bà giao phối thì mới sinh ra những đứa trẻ - những đứa trẻ sinh học. còn những đứa trẻ xã hội thì phải có cha có mẹ nuôi và dạy chúng về nhân cách làm người. nuôi và dạy chúng hằng ngày hằng giờ trong mọi sự việc của cuộc sống. thái độ của người cha và người mẹ sẽ ảnh hưởng, tạo nên nhân cách cho trẻ thành những người lớn trong xã hội khi chúng trưởng thành. những đứa trẻ không cha sẽ là khiếm khuyết về xã hội theo lẽ tự nhiên nhất. và cả những đứa trẻ không mẹ cũng như thế. chính vì sự thiếu người nuôi dạy mà xã hội luôn có thái độ thương cảm đến trẻ mồ côi - trẻ thiếu cha mẹ. còn những đứa trẻ mà cha mẹ còn sống mà không có trách nhiệm nuôi dạy thì người cha, người mẹ đó thật đáng trách vì ích kỷ, vô trách nhiệm. những người lớn không biết hy sinh cái tôi riêng tư vì con thì lại càng đáng trách khi cuộc sống đầy rẫy những cạm bẫy xấu xa và rủi ro khó lường. vẫn có những đứa trẻ mồ côi một mình tự lực vươn lên để hoàn thiện nhân cách chân - thiện - mỹ. những đứa trẻ ấy sẽ phải có nghị lực mãnh liệt hơn những đứa trẻ được bảo bọc trong tình thương của cha mẹ. nhưng cuộc loto xã hội liệu có đặt cược 50/50 cho những thành/bại trong cuộc đời những đứa trẻ không cha, không mẹ ?
từ góc độ những đứa trẻ tôi thấy người mẹ kia không phải không vô can trong quyết định của mình. người cha cũng vậy. và xã hội dường như đang nhiều hơn những cái tôi ích kỷ ? liệu chăng xã hội có thể tốt hơn được không khi rất nhiều sự khiếm khuyết đang tràn lan. còn những người bình thường nhỏ nhen như tôi đây thì cứ ngồi đây mà gõ ra những suy nghĩ của mình; để tự xem xét về suy nghĩ của mình xem đúng - sai nhiều hay ít theo cái kiểu rất là cải lương và thị dân kiểu mấy người phụ nữ thích ngồi lê đôi mách "bà tám" với nhau ! và mạng xã hội thì đầy rẫy những chuyện kiểu như thế này.
who my dad ? who my dad ? who my dad ? câu hỏi ấy cứ rơi vào sự im lặng đáng sợ. còn xã hội thì cứ tiếp tục quay quắt theo thời giá không ngừng tăng lên, rồi lạm phát, rồi bất ổn trên biển đông, rồi đảo chính ở nước này nước khác và những câu chuyện của người lớn về việc xây dựng một xã hội tốt đẹp hơn, văn minh hơn, nhân văn hơn... và nỗi đau của con trẻ thiếu tình cha, thiếu tình mẹ thì lại thoảng qua chút chạnh lòng. còn "who my dad" thì lại là câu hỏi rất thật của con trẻ. người lớn bao giờ cũng cho mình cái quyền nói rằng : đấy là chuyện trẻ con ! và không cần quan tâm nhiều hơn nữa.
nhưng sự đau khổ lớn lao nhất lại là nỗi đau của trẻ con. cuộc đời thì cứ trôi đi, nhưng nỗi đau con trẻ thì mãi mãi đọng lại. tiếc rằng bi kịch đó chưa bao giờ thay đổi !
